Back to Top
Zondag 17 Nov
86374 users - nu online: 1118 people
86374 users - nu online: 1118 people login
VAN ONZE EDITORS
Share:







lengte: 9 min. Printervriendelijke Pagina  
Rome - Antieke en moderne saunacultuur


door Cornelis Hogenbirk in Health & Body , 26 februari 2005

This article is also available in English
lengte: 9 minuten


Nog geen vijftien jaar geleden had je in Rome de keuze uit drie clubs en twee parken om aan je gerief te komen. Tegenwoordig erkennen de Italianen het bestaan van homo’s steeds openlijker. De grootste sauna van de hoofdstad heeft een transparante ingang. Met de eigenaar praten we over de klassieke badcultuur en de voortschrijdende emancipatie.

“When in Rome... Do as the Romans do,” luidt een oud spreekwoord. Reeds in de klassieke oudheid bezochten de Romeinen het badhuis. Na een afwezigheid van zo’n vijtienhonderd jaar zijn in Rome weer sauna’s geopend - uitsluitend toegankelijk voor vrije mannen, net als toen. De grootste ligt op een steenworp afstand van de antieke Thermen van Diocletianus. De doelstelling ervan is net zo ruim als in de tijden van de keizers.

Thermae

In het begin van onze jaartelling was Rome de grootste stad op aarde. De keizers van het Imperium Romanum droegen er zorg voor dat het volk werd beziggehouden (brood en spelen!) en dat het schoon bleef. Trajanus, de opvolger van de gehate keizer Nero, stortte diens ondergrondse privépaleis vol cement om het terug te geven aan de stedelingen: dit Domus Aurea, vlakbij het Colosseum, vormde het fundament voor de Thermen van Trajanus. Keizer Caracalla bouwde in het zuiden van de stad de enorme badhuizen die naar hem zijn genoemd. Ook die ruïnes zijn nu nog te bezoeken.



Een impressie van de oorspronkelijke indeling van zo’n baad- en sportcomplex biedt het “Museo delle Terme” aan het stationsplein (Piazza de’ Cinquecento). In de omgebouwde zalen van de Thermen van keizer Diocletianus die hier lagen is nu de nationale verzameling protoromeinse grafkunst opgesteld. Om gratis te beleven hoe deze thermen er in al hun pracht hebben uitgezien, hoeft men alleen maar de naastgelegen kerk Santa Maria degli Angeli binnen te gaan. De ingang ligt aan Piazza della Repubblica (schuin tegenover station Termini) en is gekeerd naar de “exedra,” de halfronde uitstulping in de muur die het badhuizencentrum omringde.

Het waren de grootste thermen van Rome, met een hoofdgebouw van 250 bij 180 meter. Het complex werd aangelegd tussen het jaar 298 en 306. Het bevat een centrale basilica (een bijeenkomstruimte), een calidarium (heetwaterbad), tepidarium (lauw bad), een openluchtzwembad met koud water, sportzalen en kleedruimten. Er konden drieduizend mensen tegelijk van alle voorzieningen gebruik maken, inclusief omringende tuinen en een atletiekbaan.



De schaal van de “Terme di Diocleziano” is bewaard gebleven dankzij de kerk die er in 1561 door Michelangelo is ingericht. Hij benutte het grondplan van de centrale Aula, de acht originele kolossale zuilen van rood graniet en de gewelven: zo ruim en hoog was dus alleen al de ontvangsthal. De huidige bekleding in marmer stamt net als de beschilderingen uit de late Renaissance, maar uit de tentoonstelling in de sacristie van de kerk blijkt dat de rijkdom van de aankleding in de Romeinse tijd niet minder luxueus is geweest. In deze omgeving ontmoetten de burgers van de stad hun vrienden, sportten en badderden wat en ondergingen allerlei vormen van lichamelijke verwennerij.

Culattoni

Het is toepasselijk dat de stad die het baden in deze context heeft uitgevonden, eindelijk weer beschikt over maar liefst zes sauna’s. Het gaat hierbij niet alleen om cruisen. Net als bij de Romeinen staat de mogelijkheid om te ontspannen en gelijkgestemden te ontmoeten voorop, zo wordt benadrukt door Marco Canale. Hij is de eigenaar van Rome’s drukst bezochte sauna, die niet voor niets Europa Multi Club (EMC) heet. De moderne fitness- en badinrichting van dertienhonderd vierkante meter ligt in de Via Aureliana, de straat die uitkomt op de rooilijn van de muur die rond de Thermen van Diocletianus liep. Hetzelfde aquaduct had voor de watertoevoer kunnen zorgen. Het is nog steeds een deftige wijk.



Marco Canale is trots op zijn sauna. Negen jaar geleden begon hij, uitgerekend in een zone tussen de ambassades van Amerika en Engeland, en omringd door verscheidene ministeries, een ontmoetingscentrum voor homoseksuelen. In die tijd draaide het cruisen in Rome vooral om Oosteuropese jongenshoeren die buitenlanders aantrokken, aldus Canale. “Voor de politie was de homo een kwaad dat bestreden moest worden. Vroeger werd de gay in de hele wereld beschouwd als een kip die je kon plukken. Het was voldoende een ‘getto’ te scheppen waar ze zich verzamelden, want ze hadden toch geen alternatief om elkaar te kunnen ontmoeten. Maar: waarom moeten homo’s in een donker hoekje worden gestopt, waar ze ook nog veel voor moeten betalen?”

Vanaf het begin was Canale open over de doelgroep. De club heeft een glazen pui, we hebben niets te verbergen, zegt hij. “Nieuwsgierigen wilden weten wat er in hun buurt was gekomen,” vertelt hij grijnzend. “Zij kregen meteen een rondleiding. Ze reageerden met afgunst, dat het niet eerlijk was dat alleen homo’s toegang hadden! Later boden eigenaren van aanpalende lokalen ons zelfs hun ruimten aan, zodat we konden uitbreiden. We hebben ieders respect gewonnen. Nu is ook de relatie met de politie in deze wijk erg goed.”



De eigenaar van EMC voert een toneelstukje op met een bodybuilder die, slechts gekleed in een witte handdoek, voor de balie in de ontvangsthal staat. “Moet dat nou?,” vraagt hij streng, wijzend op de glazen toegangsdeur. De gast speelt meteen mee: “Kan ik het helpen dat jullie zulke kleine handdoekjes uitreiken?” De grap bewijst dat er niets is waarvoor de bezoekers zich schamen, precies zoals Canale al stelde. Toch is in Italië nog lang niet alles geaccepteerd wat te maken heeft met het “zondige leven” van sommige mannen. Canale windt zich op over het meest recente schandaal in de politiek.

De Italiaanse kandidaat voor de Europese Commissie, Rocco Buttiglione, geldt algemeen als zetman van premier Berlusconi én van het Vaticaan. Hij keurt homoseksualiteit ten strengste af en vindt dat vrouwen terug moeten naar het aanrecht. De scherpslijper heeft zich inmiddels voor de hoge functie teruggetrokken, hetgeen - zelfs door extreem rechts - in het Italiaanse parlement werd toegejuicht. Veel erger vindt Canale echter de uitspraak van minister Mirko Tremaglia, die doodleuk op het afkeuren van Buttiglione reageerde met de woorden: “Arm Europa, de culattoni hebben de meerderheid.” Culattone is een archaïsch scheldwoord voor een nicht die zich laat neuken; volgens Tremaglia heeft hij slechts een Italiaanse vertaling gemaakt van het (ook in het Italiaans gebruikelijke) woord gay.




Centro Culturale

“Dat een minster dit ongestraft mag zeggen, is een schande,” vindt Canale. “Terwijl er in het parlement drie openlijk homoseksuele afgevaardigden zitten, waaronder de oprichter van de Arci, beledigt de rechtse regering openlijk de homo’s. De Arci is nota bene erkend door de Italiaanse wet!” Opgewonden onthult Canale dat veel méér politici, en wel dertig procent van alle priesters in Rome, incognito zijn EMC bezoeken. Verder is Rome een garnizoensstad met dertig- à veertigduizend militairen en ook komen er veel Amerikaanse mariniers op verlof uit het midden-oosten, rekent hij voor. Soldaten en studenten krijgen trouwens korting op de toegangsprijs. Bij EMC zijn 16.000 leden ingeschreven.

In de jaren zeventig werd de homo-organisatie ARCI opgericht door Franco Grillini. Aan de verhulde naam is af te lezen dat de Italiaanse emancipatie jaren achter ons eigen COC - drager van net zo’n verhullende afkorting - aankwam: Associazione Recreativa Culturale Italiana. Tegenwoordig is bij de Arci negentig procent van de homogelegenheden aangesloten. Dit is volgens Canale noodzakelijk om selectie aan de deur mogelijk te maken: als het een privéclub is, mag je mensen weigeren en zo, zonder te worden beschuldigd van discriminatie, uitsluitend aan homo’s toegang verlenen. Het nadeel is dat je zelfs voor een gewoon bezoekje aan een homobar in Rome een pasje nodig hebt. Wie permanent in Italië woont, betaalt voor een “classic”-jaarkaart veertien euro; toeristen krijgen voor acht euro een “travel card” die een maand geldig is.
Daar komt de entree van veertien euro voor de sauna overheen.



Maar, benadrukt Canale, daar krijg je ook wat voor. “Tachtig procent van deze Club bestaat uit voorzieningen van hoge kwaliteit: meerdere Finse en Turkse stoombaden, heteluchtgrotten, een fitnesszaal van 80.000 euro, internetcafé, bar met maaltijden, en allerlei vormen van hydro-, muziek- en aromatherapie. We organiseren wekelijks schuim-partys en laser-parades. Het gaat om recreatie, het is hier divertente.” Canale had een missie toen hij zijn Europa Multi Club oprichtte: “Het moest niet smoezelig worden; in Amsterdam is de sauna eigenlijk een excuus voor een scopattoio, een neukhol. De Thermos is in feite voor ‘cruising’ - al die hokjes leveren veel meer winst op dan wij met onze dure investering kunnen maken. Maar ik wilde breken met het idee dat er alleen oudere mannen in de sauna komen. Wij trekken de mooie mensen, en veel jongeren. Precies zoals in de antieke thermen. Net als toen biedt onze club méér dan een bad, want men heeft voor die prijs recht op goede dienstverlening.”

Premio Gay

Canale verhult niet dat er natuurlijk ook dertig privécabines zijn, sommige met een eigen videomonitor, en er porno wordt gedraaid op een groot scherm. “Dertig procent van onze bezoekers komt uit het buitenland, en ze blijven terugkomen”, stelt hij tevreden vast. Van vrijdagmiddag tot zondagavond bijvoorbeeld is EMC continu geopend. Na elf uur ‘s avonds geldt dan zelfs een happy hour-toegang van slechts twaalf euro voor het hele weekend. “Hoewel er geen andere nachtsauna’s in Rome zijn, buiten we die situatie niet uit, maar willen we juist meer mogelijkheden bieden aan de gay community”, zegt de gedreven manager.



Op de website www.gaysauna.it zetten bezoekers hun reacties en kunnen ze annonces plaatsen. Canale kan melden dat er nog steeds verder wordt ontwikkeld aan het recreatieve concept. Er komen maxiplasma-schermen voor concertuitzendingen in het zwembad, en vanaf kerst zal de sauna non stop open zijn tot 6 januari, voor dezelfde prijs. De leiding plant een groot buffet op Nieuwjaarsavond, inclusief spumante in de jacuzzi en de traditionele Italiaanse linzenschotel. Om 5 uur ’s ochtends volgt dan een nutella-party. Van heinde en ver komen de bezoekers, tot aan Sicilië toe.

In de afgelopen twee jaar heeft EMC opeenvolgend de “Premio Imprenditioria Gay” (van de Italiaanse homo-ondernemers) voor de beste sauna gewonnen. Dat hoeft geen verbazing te wekken. Er worden gratis slippers, condooms, een kluisje en een locker ter beschikking gesteld. Er zit een videoscherm in de droge sauna, om de temperatuur te laten oplopen. Tussen betegelde en smaakvol onaf-gestucte muren waan je je in een halfgerestaureerd Domus Aurea.



Het enorme bubbelbad onder de klassieke gewelven heeft zelfs een waterval! Deze badinrichting is niet zo hoog en groot als de Thermen van Diocletianus, maar ademt onmiskenbaar een Romeinse sfeer. En ondanks alle recreatieve voorzieningen waar Marco Canale zich op laat voorstaan, wordt er driftig gecruised tussen darkroom en toiletten. Die kunnen niet op slot, dat zegt voldoende.

Europa Multi Club, Via Aureliana 40, Rome. Tel. (+39)06.48.23.650. Geopend van maandag tot donderdag van 13-24 uur en vrijdag vanaf 13 uur tot zondag 24 uur.



Commentaar:
Re: Rome - Antieke en moderne saunacultuur-


Reactie van anoniem dd. 25 april 2007
heb hier wel veel aan gehad, want ik moest een werkstuk maken over thermen. Bedankt!










GERELATEERDMEER VAN CORNELIS HOGENBIRKMEEST GELEZEN VAN CORNELIS HOGENBIRK

Rome - Antieke en moderne saunacultuur

Cornelis Hogenbirk, in Health & Body op 02 maart 2019
Reageren? Jouw reactie:

Je naam:
Email (wordt niet getoond):
min. 15 karakters, geen links of html svp








TOP STORIES

MEEST GELEZEN (6 mnd)IN HEALTH & BODYIN NUMMER 161














bottom image




Entire © & ® 1995/2019 Gay International Press & Stichting G Media, Amsterdam. All rights reserved.
Gay News ® is een geregistreerde merknaam. © artikelen Gay News; duplicatie niet toegestaan. Opname uitsluitend na schriftelijke toestemming van uitgever, met verplichte bronvermelding gaynews.nl. Door derden overgenomen artikelen worden in rekening gebracht, en zo nodig geincasseerd. Gay News ISSN: 2214-7640, ISBN 8717953072009. Gay News op Wikipedia.
Volg Gay News:
Twitter Issuu
RSS RSS Editors
zelfstandige Escortboys

CMI
Neem contact op
Abonneren
Adverteren






© 1995/2019 Gay News ®, GIP/ St. G Media